Schattenjacht in Natura 2000: van natuurontdekking een avontuur maken

Hoe maak je Natura 2000 betekenisvol voor mensen die niet vanzelf geïnteresseerd zijn in natuurbehoud? Het Natuurpark Hoge Venen-Eifel vond een innovatief antwoord via een pilootproject binnen LIFE Belgium for Biodiversity: drie gratis, digitale en drietalige schattenjachten die bezoekers door Natura 2000-gebieden leiden en leren omzetten in een leuk avontuur in de buitenlucht. De tochten werden ontwikkeld binnen de mobiele applicatie Totemus en nemen deelnemers mee door enkele van de meest opmerkelijke landschappen van Oost-België, waarbij verkenning, storytelling en milieueducatie worden gecombineerd.

Nieuwe doelgroepen bereiken voor Natura 2000

De grootste verdienste van het project is het vermogen om Natura 2000 tastbaar en aantrekkelijk te maken voor een breed publiek. Door gebruik te maken van digitale gamificatie in plaats van traditionele informatiepanelen, worden deelnemers uitgenodigd om landschappen te observeren, raadsels over natuurlijk erfgoed op te lossen en biodiversiteit op een interactieve manier te ontdekken. Deze aanpak spreekt vooral gezinnen en recreatieve bezoekers aan, die anders vaak minder in aanraking komen met boodschappen rond natuurbehoud.

De resultaten tonen een opmerkelijk bereik aan. In juli 2026 hadden de drie Natura 2000-schattochten samen 4.487 deelnemers aangetrokken:

• Hautes Fagnes – Voyage au cœur de Natura 2000: 1,487 participants.
• Sous le regard du lion, un écrin Natura 2000: 2,246 participants.
• Aventures dans le bocage : entre haies, eaux et forêts Natura 2000: 754 participants.

Samen maakten deze ervaringen duizenden bezoekers vertrouwd met Natura 2000-gebieden en hun ecologische waarde via een positieve, meeslepende en blijvende beleving.

Natura 2000 opschalen via bestaande gemeenschappen

Een belangrijke sterkte van het project is de integratie binnen het populaire Totemus-platform. De drie Natura 2000-tochten werden opgenomen in een netwerk van meer dan 262 schattenjachten die via de applicatie beschikbaar zijn. Hierdoor kreeg Natura 2000 zichtbaarheid binnen een bestaande gemeenschap van meer dan 100.000 spelers. Op die manier bereikte het project mensen die nooit actief op zoek zouden gaan naar natuurgerelateerde activiteiten, waardoor de zichtbaarheid van het Natura 2000-merk aanzienlijk werd vergroot.

Een blijvende erfenis

De impact van het project reikt veel verder dan de uitvoeringsperiode. De schattenjachten zijn ontworpen om minstens vijf jaar beschikbaar te blijven, waarbij onderhoud en updates reeds verzekerd zijn. Omdat het project grotendeels digitaal is, vereist het zeer weinig fysieke infrastructuur en blijft het tegelijk nieuwe deelnemers aantrekken doorheen de tijd.

Bovendien is het concept bijzonder eenvoudig te reproduceren en kan het als inspiratie dienen voor andere Natura 2000-gebieden en natuurorganisaties die op zoek zijn naar innovatieve manieren om bezoekers te betrekken en bewust te maken van biodiversiteit.

Uiteindelijk toont dit pilootproject aan hoe digitale technologie en gamificatie het bewustzijn rond biodiversiteit kunnen versterken. Door recreatie, toerisme en milieueducatie te combineren, brengt het Natura 2000 succesvol dichter bij de burger, vergroot het de waardering voor lokale landschappen en draagt het bij aan een duurzaam draagvlak voor natuurbehoud.

Afbeelding	Afbeelding
Afbeelding	Afbeelding